vitamines

Zelf sta ik op de oever, het vasteland verankerd onder mijn voeten. Ik neem zelden risico's, wortels krijgen op de veel te vertrouwde aarde voelt veel zorgelozer. Mijn kind zit in een boot op het water en vaart rustig en recht van me weg, geflankeerd, veilig. Het water is kalm, het kabbelt amper. Zelfs met die woelige storm in zijn hoofd, denk ik bijna verbaasd. Voor het eerst lijk ik te ontspannen en bijna een vol uur moet ik me niet afvragen hoe het met hem gaat. Ik weet het nu. Eén uur op zestig dagen. Hij vaart. Doelbewust gaat hij een richting uit en stelt hij zich geen vragen. De donkere diepte onder hem lijkt hem niet te verschrikken. Die diepte maakt mij ongemakkelijk en doet mijn hart razen, maar voor hem zit de echte donkerte te loeren in de kamers van zijn hoofd. Hij vaart. Er is regen voorspeld, maar voor ons schijnt toch de zon. 

We zitten aan tafel en de duisternis is net op zijn hoofd gevallen. Neergestort, ons allen genadeloos verrast. Hij huilt, ik troost, papa grapt. Iedereen probeert maar wat, maar binnenin zijn we moedeloos. Voor hem is de wolk in zijn hoofd van een giftig gitzwart. We proberen de draad op te pikken, routines te volgen, steun te zoeken in wat we altijd doen. En te troosten, te blijven troosten. Buiten is een overdaad aan zon, maar voor ons stormt het. 

Mijn zoon van tien heeft het moeilijk. En nu schrijven we een verhaal dat al zoveel keer geschreven moest worden. In eerste instantie zijn we hoopvol en creatief. De voorbije jaren is er immers veel op zijn pad gekomen, het verdriet zal slijten; dat wat verwerkt moet worden, krijgt een plaats. We proberen zelf naar oplossingen te zoeken. We zetten hem in een boot, en op een fiets met één wiel. En we reiken aarzelend de hand naar bereikbare hulp. School, CLB, alle hulp waarvan we vermoeden dat die niet overvraagd is. De trein lijkt schijnbaar immers ooit te ontsporen maar dat punt is nog veraf. We lezen ons in en kunnen ons niet vinden in de schrijnende verhalen die we tegenkomen. Er is geen agressie, we zijn veilig, hij is veilig. Veiligheid lijkt het kantelpunt te zijn. Zo erg is het hier toch allemaal niet? Mijn kind lijkt niet te passen in de harde wereld die we met zijn allen gecreëerd hebben. Zijn zachte hart botst en breekt op de ruwe kanten van het leven. Hij heeft geen gedragsproblemen, doet het schitterend op school. Hij draagt alleen een groot verdriet met zich mee, vindt geen rust. Twee jaar later valt het besef dat we die wagon toch niet alleen het spoor op kunnen houden. Maar dan zijn we eigenlijk al hopeloos te laat. We hadden toen al aan de noodrem moeten trekken, als we het maar hadden geweten.

Hoewel het zand, de zon en de eindeloosheid van de kalme zee heilzaam zijn voor ziel en geest, valt ook hier het beest genadeloos aan. Hij kruipt in de zetel van een vakantieverblijf dat niet voorzien is op wie dan ook die binnen wil rouwen. De dag staat stil. Voor hem, maar niet voor ons en omdat het tenslotte onze vakantie is, gaan we toch samen op pad. Hij gaat niet mee, blijft als een muisje in zijn zwarte nestje liggen. We fietsen, we spelen, we proberen het blok op onze schouders en de klem rond ons hart te negeren. Plots spreek ik het ergste uit en zoek wanhopig geruststelling bij mijn man. Hij zou toch niet? Ik dacht het ook. We fietsen als gekken terug en verbergen ternauwernood de opluchting die het vakantiehuisje vult met frisse moed. Buiten is de wind gaan liggen en ook voor ons klaart het op. 

Vijf maanden staan we op een wachtlijst bij een kinderpsychiater voor een diagnostisch onderzoek. Er werd door de school geopperd om te denken aan hoogbegaafdheid, zelf spreken we het woord autisme uit. Dat we het met de huidige hulp en acties niet gaan redden, is duidelijk. Dus durven we uiteindelijk wel een plaats innemen op de oeverloze wachtlijsten. Ik krijg via het CLB een lijst met mogelijke praktijken waar we terecht zouden kunnen. We krijgen info over wachtlijsten van 12 maanden of langer en vaak is er helemaal geen mogelijkheid meer om überhaupt op zo'n lijst te komen. Maar we hebben geluk en plaatsen ons op een lijst van een vijftal maanden. Wat een meevaller? Hadden we maar voorzien dat we deze hulp nodig zouden hebben, hadden we het maar geweten. 

Churros, zegt hij, ik wil churros eten. We zijn overmoedig en maken plannen. Iets met veel te veel eten en veel te veel muziek, dat ook. Maar dat weet een mens niet altijd zo meteen. Het plan staat vast, de goesting is er. In churros.

Niemand eet die dag churros, hij is er zelf niet eens bij. Leven is moeilijk, zegt hij, en dat begrijpen we zo. 

De hulp komt te laat, zo lijkt het wel. Het wachten duurt eindeloos. Hoe gaat het dan voor mensen die echt in een crisissituatie zitten, die kinderen hebben voor wie de wagon al lang door open velden dendert zonder enige houvast? Hoe wachten al deze mensen zonder te breken? 
Hij vraagt nu zelf actief om hulp, dus gaan we naar de huisarts. We zijn het allemaal eens: er moet dringend een diagnose komen. Maar er is niemand beschikbaar die een diagnose kan stellen. Dus geven we vitamines aan een kind dat leven moeilijk vindt. 

We geven vitamines aan een kind dat leven moeilijk vindt. Want er is geen plaats in de hulpverlening. 

Er is geen plaats in de hulpverlening.